Facebook'ta takip et.Twitter'da takip et. Abone Ol!
(78) Karabük ve Coğrafyası
Coğrafya
2021-03-25 06:28

(78) Karabük ve Coğrafyası

Karabük

 
Karabük
İlçe
 

Türkiyedeki Yeri
 
Ülke Türkiye
İl Karabük
Coğrafi bölge Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Belediye başkanı Rafet Vergili (MHP)
Yüzölçümü
 
 • Toplam 704 km² (271 mil²)
Rakım 280 m (910 ft)
Nüfus
 (2018)
 • Toplam 131,989
 • Kır
 
-
 • Şehir
 
-
Zaman dilimi UTC+03.00 (TRS)
Posta kodu 78000 [1]
İl alan kodu 370
İl plaka kodu 78
Resmî site
http://www.karabuk.bel.tr/

Karabük, Karabük ilinin merkez ilçesi.

Karabük merkez olmasına rağmen, Safranbolu ilçesi tarihsel evleri sebebiyle ismini daha çok duyurmuştur. Bunun yanında Türkiye'nin ilk demir çelik fabrikasının bulunduğu Karabük merkezinde, bu fabrika sayesinde geniş bir iş sahası oluşturularak Karabük'ün gelişimi sağlanmıştır. Karabük, kurulan demir çelik fabrikası ve yan sanayilerle hızla gelişmiş ve büyük bir kalkınma örneği yaratmıştır. Ayrıca il genelinde tekstil sanayi özellikle hazır giyim sektöründe gelişmiştir.

Karabük, adını üzerinde yaşadığı coğrafi ortamdan almıştır. "Kara" ve "Bük" sözcükleri, kara çalılık yer anlamında, Karabük adının oluşumuna kaynaklık yapmıştır. Bu topraklarda yaşayan Türkmen toplulukları, Karabük cemaati adını bu biçimde almışlardır. Türkiye'de 14 yer ve mevki adının bugün Karabük şeklinde geçmesi,[kaynak belirtilmeli] cemaatlerin bu topraklardan diğer yerlere göç ettiği görüşünü kuvvetlendirmektedir.

Karabük adı

Özhan Öztürk'e göre Karabük adı Türkçe “siyah” ve “kuzey”, anlamlarına gelen kara ile bük kelimesinin ise “çalılık” ve “dere kenarında yer alan arazi” anlamlarında kullanılan 'bük' kelimelerinin birleşiminden oluşmaktadır. Bununla birlikte Osmanlı tahrir defterlerinde Karabük adlı bir Türkmen kavminin adına rastlanması bir topluluk adı olabileceğini de düşündürmektedir [2].

Karabük tarihi

Safranbolu ilçesinin Öğlebeli Köyüne bağlı 13 haneli bir  köyaltı yerleşim birimi olan Karabük, Ankara - Zonguldak Demiryolu üzerinde  küçük bir istasyon konumunda iken, sanayileşme ile birlikte önemli bir merkez  haline gelmiştir.

3 Nisan 1937’de temeli atılan Karabük Demir Çelik  Fabrikaları 6 Haziran 1939’da faaliyete geçmiştir. Buna paralel olarak nüfus  yoğunluğunun artmaya başladığı Karabük'te 25 Haziran 1939’da belediye teşkilatı  kurulmuştur. 1941 yılında Safranbolu ilçesine bağlı bucak olan Karabük 3 Mart  1953 tarihinde 6068 sayılı kanunla Zonguldak İline bağlı bir ilçe haline  gelmiştir. Karabük, 6 Haziran 1995 gün ve 22305 sayılı Resmi Gazetede  yayınlanan 550 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile Çankırı’dan; Ovacık ve  Eskipazar ilçeleri ile Zonguldak’tan; Eflani, Safranbolu ve Yenice ilçelerinin  birleştirilmesiyle Türkiye’nin 78. İli olmuştur.

Coğrafi Yapısı

Arazi yapısı

Karabük etrafı yüksek dağ ve tepelerle çevrili bir havza karakteri  gösterir. 250–500 m.  yüksekliğe sahiptir. Kuzeyindeki dağlık alandan kaynaklanan tali dereler, şehre  doğru taşıdıkları maddelerle alüvyal bir dolgu oluşturmuştur.

Yeryüzü Şekilleri

Karabük  ilinin önemli bir kısmı Kuzey Anadolu Dağları’nın batıda kalan kısmını  oluşturan dağların uzantılarından oluşur. Kuzey Anadolu Dağlarının bir  parçasını oluşturan ildeki dağlar kıvrım dağlarıdır. Bu dağların yüksekliği 2.000 m. yi geçmez.  Karabük’ün kuzeyinde, batıya doğru uzanan geniş bir dağlık alan bulunmaktadır.  Küre Dağları’nın uzantıları niteliğindeki bu alanda, ortalama 1.400 m. yüksekliğe sahip  Çiğdem tepe-Boyunduruk tepe-Tekirdağ-Üçbel tepe-Döneğen tepe-Çanakçı tepe ve  Başköy dağları yer alır. Bolu Dağları’nın uzantısı niteliğinde olan Yenice  çevresindeki en önemli yükselti ise Keçikıran tepesi (1.400 m.) dir.

Karabük’te en  önemli yaylalar, Avdan Yaylası, Dede Yaylası, Sorkun Yaylası, Uluyayla, Göktepe  Yaylası, Sarıçiçek Yaylası ve Boduroğlu Yaylası’dır.

Karabük’ün doğal güzellikleri arasında kanyonların ayrı  bir yeri vardır. Daha çok Safranbolu’da kireçtaşı tabakalarının derin biçimde  yarılması ile kanyonlar ortaya çıkmıştır. Bölgenin arazi yapısını ilgi çekici  hale getiren bu kanyonların başlıcaları İncekaya Kanyonu Düzce(Kirpe) Kanyonu,  Tokatlı ve Sakaralan (Tekekurum)’dır. Yenice’de yer alan Şeker Çayı ise 6,5 km. uzunluğunda,  kenarları oldukça dik ve yüksek olan Şeker Kanyonu’nu oluşturmuştur.

İlde yer alan  Bulak (Mencilis) ve Hızar Mağarası en tanınmış olanlarıdır. 6.502 m uzunluğu ile  Türkiye’nin 4. büyük mağarası olan Bulak (Mencilis) mağarasında karstik  oluşumlar ve bir yer altı nehri bulunmaktadır. Ayrıca, Sipahiler Köyü’nde  bulunan ve 61 basamakla çıkılan bir mağara bulunmaktadır.

Karabük ilinin en önemli akarsuyu Filyos Irmağı’dır. Bu  ırmağın iki önemli kolu olan Araç ve Soğanlı çayları il topraklarındaki önemli  akarsulardır.

İlimizde  doğal göl bulunmamaktadır.

İklim

Karadeniz Bölgesi’nin Batı Karadeniz Bölümü’nde yer alan  Karabük’te Karadeniz ikliminin özellikleri görülmektedir. Yalnız Karabük,  kıyıdan içeride kaldığı için, Karadeniz’in nemli havasından yeterince  yararlanamamakta, karasal iklimin özellikleri daha ağır basmaktadır. Karadeniz  ikliminden karasal ilkime geçiş sahasındaki Karabük’te geçiş tipi iklim etkili  olmaktadır.

Bitki örtüsü ve orman

Dağların  geniş yer kapladığı Karabük’te ormanlar son derece yaygındır. İlimiz, Türkiye  geneli ormanlık alan durumlarına göre % 68,8’lİk orman alanı ile birinci  sırada yer almaktadır.

Nüfus

YılToplamŞehirKır
2000 116.804 100.749 16.055
2007 119.084 105.159 13.925
2008 116.671 106.148 10.523
2009 118.713 108.167 10.546
2010 119.303 108.710 10.593
2011 119.328 108.504 10.824
2012 123.616 110.537 13.079
2013 124.711 110.338 14.373
2014 127.658 113.277 14.381
2014 127.658 113.277 14.381
2015 132.658 117.557 15.101
2016 Veri yok Veri yok Veri yok

Karabük'te Yerel Medya

Karabük'te yayın yapan 4 yerel radyo, 1 de yerel televizyon kanalı bulunmaktadır. Karabük'ün yerel kanalı BRTV aynı zamanda uydu üzerinden de izlenebilmektedir.

Yerel TV Kanalları

  • BRTV (Bizim Radyo TV)

Yerel Radyolar

  • Bizim Radyo (89.4)
  • Magic FM (92.0)
  • Seza FM (95.5)
  • Karabük Üniversitesi 3 Nisan Radyo (105.5)

Yerel Gazeteler

  • Karabük Bölgenin Sesi
  • Karabük Meydan Haber
  • Karabük Derin Haber
  • Karabük Öncü Haber
  • Karabük Batı Karadeniz Ekspres Gazetesi
  • Karabük Ajans78
  • Safranbolu'da Sonsöz
  • Safranbolu Ekspres  

 

 

Karabük'ün ilçeleri

 

 

Eflani

 
 
Eflani
İlçe
 

Türkiye'de bulunduğu yer
Ülke Türkiye
İl Karabük
Coğrafi bölge Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Kaymakam Seyfullah Ordueri
 • Belediye başkanı İbrahim Ertuğrul (AK Parti)
Yüzölçümü
 
 • Toplam 536 km² (206 mil²)
Rakım 897 m (2.942 ft)
Nüfus
 (2018)
 • Toplam 9,088
 • Kır
 
21,101
 • Şehir
 
64,661
Zaman dilimi UTC+03.00 (TRS)
Posta kodu 78300
İl alan kodu 0370
İl plaka kodu 78
Resmî site
http://www.eflani.bel.tr/

Eflani, Karabük'ün kuzeydoğusunda bulunan bir ilçe.

Merkezinde ve çevre köylerinde kaya mezarları, tarihi su yolları, türbeler ve camiler bulunmaktadır.

İlçede mermer ocakları vardır, çıkartılan mermerlerin büyük bir bölümü ihraç edilmektedir. Her yıl Hindi Festivali ve Karabük, Kastamonu ve Bartın illeri ile ortak sınırlara ve Türkiye'nin en uzun yaylası unvanına sahip Ulu Yayla'da Ulu Yayla Şenlikleri yapılmaktadır. Ulu Yayla şenlikleri Sinsin Ekibi, Mehter gösterileri(davul, zurna, keman ve köçek eşliğinde yapılan bir gösteri) ile başlamakta ve diğer eğlencelerle sürmektedir.

Eflani'nin bilinen tarihi, Bitinyalılar tarafından buraya bir savunma kalesi kurması ile başlar. 1084'te Kara Tigin Bey tarafından ele geçirilen bölge, bir süre sonra Bizans hakimiyetine girmiş ve 1213'te tekrar Türk hakimiyetine geçmiştir. Kastamonu'nun sancak olmasından sonra Eflani'nin stratejik ve askeri önemi azalmıştır.

 

Tarihi

 
Bostancı Göleti'ne giderken manzara.

Bitinya Kralı II. Nikomedes saraydaki iktidar kavgalarını önlemek için, Paflagonya bölgesine oğlu Pylaimenes'i özerk kral olarak atamıştır.MÖ 1. yüzyılda Roma ile Bitinya arasında savaşlar sürmekte idi, bu sebeple Bitinyalıların burada bir savunma kalesi kurdukları düşünülmektedir.[4] 1084'te Kastamonu ve Sinop bölgelerini hakimiyeti altına alan Kara Tigin Bey (Emir Karatekin), Eflani bölgesine de hakimiyeti altına almıştır. Daha sonra Bizans hakimiyetine geçen bölge 1213 yılında tekrar Türk hakimiyetine geçmiştir. Sultan Mesut bölgedeki karışıklıkları sonlandırması için görevlendirdiği komutanın, karşı safa geçmesi üzerine, bölgeyi Kastamonu bölgesi komutanlarından Şemsettin Yaman Candar'a vermiştir. 1292'de Mahmut'un Kastamonu Kalesi'ni Candar Bey'e teslim etmemesi üzerine, Şemsettin Yaman Candar Eflani'de bulunan kaleye yerleşmiş ve 1309'da Eflani Candaroğulları Beyliği'nin ilk merkezi durumuna gelmiştir. Kastamonu Süleyman Paşa tarafından tekrar alınmış ve beyliğin merkezi Kastamonu'ya taşınmıştır. Kötürüm Beyazıt'ın oğlu 11. Süleyman Bey, I. Murat'ın yardımı ile yönetime gelmiştir ve buna karşılık Eflani kalesi ve çevresini hediye olarak vermiştir. Bölge Amasra'da bulunan Cenevizlilere ve Candaroğulları'na karşı bir savunma noktası oluşturmuştur. Fatih Sultan Mehmet Ceneviz problemini çözmek için 1459'da çıktığı Amasra seferinde, birliklerini Eflani'de toplamıştır.

Kastamonu'nun sancak olarak Anadolu Beylerbeyliği'ne katılmasıyla, Eflani stratejik ve askeri önemini kaybetmiş ve Pazar olarak anılmaya başlamıştır. Kastamonu Sancak Beyliği'ne bağlanan bölge, tanzimat fermanının ardından kurulan vilayet teşkilatı ile 35 köyüyle Kastamonu Vilayeti'nin Safranbolu ilçesine bağlı bir bucak haline gelmiştir. Cumhuriyetin ilanından önce Kastamonu iline bağlı Safranbolu ilçesine bağlıydır. Cumhuriyet dönemine geçildiğinde, 1927'e kadar Kastamonu ilinin Safranbolu ilçesine bağlı olan Eflani, 1927'de Zonguldak iline bağlanmıştır. 1953'te çıkartılan 6608 sayılı kanun ile ilçe merkezi olan Eflani, 1994'te Karabük'ün il olması ile 54 köyü ve 5 mahallesi ile küçük bir ilçe durumuna gelmiştir. 1 Eylül 1953 tarihinde ilçe merkezinde belediye teşkilatı kurulmuştur.

Coğrafya ve İklim

 
Bostancı Göleti.

Karabük iline 47 km uzaklıkta olan Eflani, yüksek dağlar ve vadiler arasında yer alır, yüzölçümü 536 km2 ve râkımı 930 metredir. Toplam nüfus 12.270 kişidir ve bunun 3.897'si şehir merkezinde diğerleri ise köylerde yaşamaktadır. İlçenin en önemli yükseltisi 1043 metre yüksekliği ile Tepedağ'dır. Eflani 1953 yılında ilçe olmuş, 1995 yılına kadar Zonguldak'a bağlı kalmıştır ve ardından Karabük iline bağlanmıştır.

Yağışlı bir iklime sahip olan Eflani, zengin bir bitki örtüsü ve orman alanlarına ve mermer yataklarına sahiptir. Çıkartılan mermerlerin önemli bir kısmı ihraç edilmektedir. Ormancılık ve hayvancılık bölge ekonomisinde önemli yere sahiptir. Ortakçılar (Bostancı), Bostancılar ve Esencik (Kulüp Köyü) isimlerinde üç tane göleti bulunmaktadır. Her yıl Aralık ayının 2. haftasında Hindi Festivali yapılmaktadır ve yine her yıl Ulu Yayla Şenlikleri yapılmaktadır.

Bölgedeki tarihi yapıtlardan; Taşhan, Evliyahanı ve Refikdayıoğulları Oteli ile Tabaklar Köprüsü özelliklerini korumaktadırlar. Gelicek ve Karacapınar köylerindeki birçok ev koruma altına alınmıştır. Tarihi eserler arasında, kalıntılarına rastlanan su yolları, manastır yıkıntıları, kaya mezarları, tümülüsler ve höyükler ile mağaralar mevcuttur. Eflani ilçesi düz, yüksek ve bozkırlı bir arazide kurulduğu için kışları çok sert geçer. Ölçülen en düşük sıcaklık 29 Şubat 1929 yılında -43.7 derecedir.[kaynak belirtilmeli]

Yönetim

Tanzimat fermanına kadar Kastamonu Sancak Beyliğine bağlı olan Eflani, fermanın ardından Kastamonu Vilayeti'nin Safranbolu ilçesine bağlı bir bucak haline gelmiştir. 1927 yılında ise Zonguldak iline bağlanmış, 1953'te çıkartılan 6608 sayılı kanun ile ilçe merkezi olmuş ve 1 Eylül 1953 tarihinde ilçe merkezinde belediye teşkilatı kurulmuştur. 1996'da Karabük'ün il olması sonucunda, 54 köyü ve 5 mahallesi ile Karabük'ün ilçesi durumuna gelmiştir.

Eflani Kaymakamı, Tolga Özdemir'dir. İlçede yalnızca Eflani belediyesi vardır. 2004 yılı seçimlerinde İbrahim Ertuğrul 775 oy ile, oyların % 42.84'ünü alarak Eflani Belediye Başkanlığına seçilmiştir. Seçmen sayısının 2,245 olduğu 2004 yılı seçimlerinde, katılım oranı % 81.69 olmuştur.

Eğitim

Eflani'de Eflani İMKB Çok Programlı Lisesi, Eflani Atatürk İlköğretim Okulu, Şehit Alişen Korkut İlköğretim Okulu, Avni Akyol Yatılı İlköğretim Bölge Okulu ve Şehit Yaşar Semerci İlköğretim Okulu olmak üzere 5 okul bulunmaktadır.

Eflani İMKB Çok Programlı Lisesi 1977'de eğitime açılmıştır ve 2000-2001 yıllarında bünyesine Ticaret Lisesi Muhasebe bölümü ve Kız Meslek Lisesi Giyim Teknolojisi Bölümleri'ni alarak çok programlı liseye dönüşmüştür. Ekim 2005'te İMKB tarafından yaptırılan yeni binaya taşınmış ve adını Eflani İMKB Çok Programlı Lisesi olarak değiştirilmiştir. 2007-2008'de Çocuk Gelişimi bölümü açılmıştır. Okulun yabancı eğitim dili İngilizcedir. Açık basketbol ve futbol sahası bulunmakta olan okulun kullanım alanı 5.238 m2'dir.

1993'te kurulan Şehit Yaşar Semerci İlköğretim Okulu, şehir merkezine 10 km uzaklıkta Osmanlar Köyü'nde bulunmaktadır. Avni Akyol Yatılı İlköğretim Bölge Okulu 1992'de, ve Eflani Atatürk İlköğretim Okulu ise 1927'de kurulmuştur,

Yükseköğretim kurumu olarak Karabük Üniversitesi'ne bağlı Eflani Meslek Yüksekokulu bulunmaktadır.

Nüfus


YılToplamŞehirKır
2000 12.270 3.897 8.373
2007 9.592 2.506 7.086
2008 10.187 2.367 7.820
2009 9.673 2.243 7.430
2010 9.440 2.158 7.282
2011 9.246 2.117 7.129
2012 9.108 2.159 6.949
2013 9.333 2.312 7.021
2014 8.918 2.235 6.683
2014 8.918 2.235 6.683
2015 8.499 2.115 6.384
2016 8.307 2.089 6.218
 
 

Kaymakamlar

Hâlen görevde olan Vali ve ilçe kaymakamları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir.

Karabük İli Görevdeki Vali ve Kaymakamlar
İl-İlçe Vali-Kaymakam
Adı Sınıfı Adı Doğum Atanma Diploması Önceki Görevi
Vali 2 Fuat Gürel 1971-Iğdır 5 Kasım 2018 Ankara Ü.-SBF-Maliye/Muğla Ü.-K.Yönt.(YL) Etimesgut Kaymakamı
Eflani 6 İbrahim ŞENKON 1988-Akşehir 4 Ağustos 2020 İstanbul Ü.-SBF-Kamu Yönetimi Hayrat Kaymakamı
Eskipazar 4 Emrah BÜTÜN 1989-Akıncılar 26 Ekim 2019 YTÜ - İİBF- İşletme Pehlivanköy Kaym. V.
Ovacık 6 Osman Kurt (V.) 1996-Uzundere 6 Şubat 2021 Gazi Ü.- Siy.Bilimi ve Kamu Yönetimi Midyat Kaym.Refiği
Safranbolu 2 Mehmet TÜRKÖZ 1971-Çal 4 Ağustos 2020 9 Eylül Ü.-Adalet YO/Ankara Ü.-SBF-Kamu Yönt. Didim Kaymakamı
Yenice 4 Yasin ERDEM   21 Eylül 2020   Yağlıdere Kaymakamı

Belediyeler

Belediye Başkanları

2019 Yerel seçimleri sonucu seçilerek göreve başlayan ilçe belediye başkanlıklarının bilgileri aşağıdadır.

Mart 2019 Seçimlerine göre Karabük Belediye Başkanları
İlçe Belediye Başkan Partisi Seçmen Oy oranı Doğum Öğrenimi
Merkez Karabük Rafet Vergili MHP 79.727 39,83 1959-Araç Karabük TED Koleji
Eflani Eflani İbrahim Ertuğrul AK PARTİ 1.626 45,08 1963-Eflani Anadolu Ü.-İşletme
Eskipazar Eskipazar Hüseyin Dönmez MHP 4.702 56,80 1966-Eskipazar Lise
Ovacık Ovacık Yakup Narter AK PARTİ 492 52,88 1969-Karabük Lise
Safranbolu Safranbolu Elif Köse CHP 36.766 42,24 1970-Karabük KTÜ- Mühendislik Mimarlık-Mimarlık
Yenice Yenice Zeki Çaylı MHP 7.723 41,06 1954-Yenice Ankara Ü.-Çankırı MYO-İnşaat

2019 Yerel seçimleri sonucu seçilerek göreve başlayan belde belediye başkanlıklarının bilgileri aşağıdadır.

Mart 2019 Seçimlerine göre Karabük Belde Belediye Başkanları
İlçe Belde Belediye Başkanı Partisi Seçmen Oy oranı
Yenice Yortan Ali Şık MHP 1632 52,96

Belediye Meclisleri

Karabük İl Genel Meclisi üye sayısı 17'dir. Karabük Belediyesi meclisi üye sayısı 31'dir. İlçe belediyelerinin toplam üye sayısı 101'dir.

Belediye Meclis üyelerinin sayıları ilçenin son nüfus sayımına göre 9 ile 55 üye, İl genel meclisi üye sayılara 100.000 nüfusa kadar 2 ile 5 üye olarak belirlenir.

İl genel meclisi ve belediye meclisi üyelikleri için yapılan seçimlerde, onda birlik baraj uygulamalı nispi temsil sistemi, belediye başkanlığı seçiminde ise çoğunluk sistemi uygulanır İl genel meclisi ve belediye meclisi üye sayıları ilçe nüfusuna göre, kontenjandan kalan sayıların partilere dağılımı ise D'Hondt Sistemine göre belirlenir (Kanun:2972-Madde:23)

Karabük Belediye Meclisleri ve İl Genel Meclisi Üye Sayıları (31 Mart 2019 )
İlçe/Belde Başkan

Partisi

Belediye meclisleri üye sayıları İl Genel Meclisi üye sayıları
İlçe Belediye CHP AK P. MHP İYİ P. Üye s. CHP AK P. MHP Üye s.
Merkez Karabük MHP   16 11 4 31 3 2   5
Eflani Eflani AK PARTİ   6 3   9 2     2
Eskipazar Eskipazar MHP   3 6   9 1 1   2
Ovacık Ovacık AK PARTİ 2 6 1   9 2     2
Safranbolu Safranbolu CHP 13 9 3   25 3   1 4
Yenice Yenice MHP 1 3 5   9 1 1   2
Yortan MHP   3 6   9        
Karabük İli 16 46 35 4 101 12 4 1 17

Nüfus

Güncel Nüfus Değerleri (TÜİK 4 Şubat 2021 verileri)

Karabük ili nüfusu: 243.614'dür. Bu nüfusun % 78,5'i şehirlerde yaşamaktadır (2020 sonu). İlin yüzölçümü 4.142  km2'dir. İlde  km2'ye 59 kişi düşmektedir. (Bu sayı Merkezde  166’dır.) İlde yıllık nüfus % 1,95 oranında azalmıştır. İlin tüm ilçelerinde nüfus azalmıştır. Nüfusu en çok azalan ilçe: Ovacık (% -8,63)

04 Şubat 2021 TÜİK verilerine göre merkez ilçeyle beraber 7 İlçe, 7 belediye, bu belediyelerde 80 mahalle ve ayrıca 277 köy vardır.

2020 yılı sonunda Karabük ili ve ilçelerinin yerleşim yeri ve nüfusla ilgili sayısal bilgileri
İlçe Nüfus

2019

Nüfus

2020

Nüfus

Artışı %

Belediye

Sayısı

Mahalle

Sayısı

Köy

Sayısı

Köy

Nüfusu

Şehir

nüfusu

Şehirde

oturan %

Alanı

 km2

 km2'ye

düşen kişi

Eflani 8.823 8.576 -2,80 1 6 54 6.466 2.110 24,60 674 13
Eskipazar 12.996 12.586 -3,15 1 7 50 6.167 6.419 51,00 754 17
Merkez 133.615 131.186 -1,82 1 28 37 11.960 119.226 90,88 790 166
Ovacık 4.274 3.905 -8,63 1 1 42 3.336 569 14,57 398 10
Safranbolu 68.440 67.245 -1,75 1 21 60 15.341 51.904 77,19 750 90
Yenice 20.310 20.116 -0,96 2 17 34 9.011 11.105 55,20 777 26
Karabük 248.458 243.614 -1,95 7 80 277 52.281 191.333 78,54 4.142 59

Yıllara göre ilçe nüfusları

İlçe200020072008200920102011201220132014201520162017201820192020
İl merkezi 116.804 119.084 116.671 118.713 119.303 119.328 123.616 124.711 127.658 132.658 134.406 135.737 131.989 133.615 131.186
Eflani 12.270 9.592 10.187 9.673 9.440 9.246 9.108 9.333 8.918 8.499 8.307 8.085 9.088 8.823 8.576
Eskipazar 16.365 13.217 13.011 12.583 12.556 12.527 12.519 12.717 12.544 12.493 12.441 12.144 13.185 12.996 12.586
Ovacık 5.455 3.407 3.821 3.498 3.321 3.270 3.193 3.446 3.168 3.107 3.042 3.080 5.085 4.274 3.905
Safranbolu 47.257 49.821 48.814 51.088 60.358 53.201 55.170 58.373 58.295 59.800 63.965 65.350 67.042 68.440 67.245
Yenice 26.951 23.342 23.744 23.009 22.632 22.156 21.539 21.671 20.750 20.421 20.186 20.057 21.625 20.310 20.116
Toplam225.102218.463216.248218.564227.610219.728225.145230.251231.333236.978242.347244.453248.014248.458243.614

Konum

Konum Bilgileri Tablosu

Konum Bilgileri
İlçe Kuruluş Yılı Alanı km2 Rakım mt. Merkeze km Ulaşan Yollar
Eflani 1953 674 907 46  -02=>78-02
Eskipazar 1946 754 748 38  -03=>78-50
Karabük Merkez 1953 790 264    -12,  -01,  -03
Ovacık 1959 398 1.111 48  -01=>78-27
Safranbolu Cumh.önce 750 544 8  -01=>78-04,  -02
Yenice 1987 777 150 33  -12, 78-75
Karabük 1995 4.142

 

 

Eskipazar

 
 
Eskipazar
İlçe
 

Türkiye'de bulunduğu yer
Ülke Türkiye
İl Karabük
Coğrafi bölge Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Kaymakam Muhammed Burak Akköz
 • Belediye başkanı Hüseyin Dönmez (MHP)
Yüzölçümü
 
 • Toplam 740 km² (280 mil²)
Rakım 736 m (2.414 ft)
Nüfus
 (2018)
 • Toplam 13,185
 • Kır
 
6,419
 • Şehir
 
6,167
Zaman dilimi UTC+03.00 (TRS)
İl alan kodu 0370
İl plaka kodu 78
Resmî site
http://www.eskipazar.bel.tr/
YerelNET

Eskipazar, Karabük'ün bir ilçesi. Eskipazar'a 3 km uzaklıkta Hadrianapolis antik kenti bulunmaktadır.

Eskipazar, Gerede-Karabük yolunun hemen dışında bulunmaktadır. Bu yol ise İstanbul ile Batı Karadeniz'in büyük bir bölümünün ulaşımını sağlamaktadır. Karadeniz Bölgesi ile İç Anadolu Bölgesi arasında kaldığından geçiş iklimine sahiptir. Halkın geçimi tarım ve hayvancılığa dayalıdır.

1995 yılına kadar Çankırı'ya bağlı bir ilçeydi, ancak 1995 yılında Karabük il olunca ona bağlandı.

Eskipazar köylerinde genel olarak gelenekler devam ettirilmektedir. Köylerde, köy odalarına rastlanmaktadır. Bu odalarda düğün, nişan ve dini bayramlarda toplanılır.

 

Tarihçe

Eskipazar ilçesi hakkında, Karadeniz bölgesinin eski bölge adı olan Paflagonya bölgesi sınırları içinde kalmaktadır. Ayrıca ilçe Hadrianapolis antik yerleşim izlerinide taşımaktadır.Yapılan arkeolojik kazılarda antik kent'in yapıları 1500 yıllık olduğu tahmin edilmektedir.

Nüfus

YılToplamŞehirKır
2000 16.365 8.457 7.908
2007 13.217 7.357 5.860
2008 13.011 7.091 5.920
2009 12.583 6.916 5.667
2010 12.556 6.966 5.590
2011 12.527 7.044 5.483
2012 12.519 7.211 5.308
2013 12.717 7.062 5.655
2014 12.544 6.965 5.579
2015 12.493 7.083 5.410
2016 12.441 7.115 5.326

 

 

Ovacık, Karabük

 
 
Ovacık
İlçe

Türkiyedeki Yeri
 
Ülke Türkiye
İl Karabük
Coğrafi bölge Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Kaymakam Hakan Şeker
 • Belediye başkanı Yakup Narter (AK Parti)
Yüzölçümü
 
 • Toplam 392 km² (151 mil²)
Rakım 1.100 m (3.600 ft)
Nüfus
 (2018)
 • Toplam 5,085
 • Kır
 
-
 • Şehir
 
-
Zaman dilimi UTC+03.00 (TRS)
Posta kodu 78500
İl alan kodu 370
İl plaka kodu 78
Resmî site
http://www.ovacik.bel.tr/

Ovacık, Karabük iline bağlı bir ilçe.

 

Coğrafya

Karabük il merkezine 47 km uzaklıkta bulunan, 403 km² yüzölçümüne sahip olan ve deniz seviyesinden 1200 m yüksekte yer alan Ovacık ilçesinin 1 mahallesi ve 42 köyü bulunmaktadır. Halkın en önemli geçim kaynağı tarım ve hayvancılıktır.

Mülki Sınırlar ve İdari Yapı

İlçenin kuzeyinde Safranbolu, kuzeybatısında Karabük İl merkezi, güneyinde Çankırı'nın Çerkeş ve Atkaracalar ilçeleri, güneydoğusunda Çankırı'nın Bayramören ilçesi, batısında Eskipazar, doğusunda ise Kastamonu'nun Araç ilçesi bulunmaktadır. Karabük'e bağlı olan Ovacık, 42 köy ve 1 merkez mahalleden oluşmaktadır. İlçeye bağlı bucak yoktur. Arazinin dağlık ve engebeli oluşu nedeniyle toplam 139 yerleşim birimi bulunmaktadır.

Ekonomi

İlçenin ekonomisinde en önemli pay tarımdır. Bunun yanında önemli bir gelir kaynağı da emekli maaşlarıdır. İlçede yaşayanların önemli bir kısmı başta Kardemir olmak üzere bölgedeki sanayi kuruluşlarından emekli olmuştur. Köylerde yaşayanların büyük bölümünü emekliler oluşturmaktadır. Küçük işletmeler halinde yapılan tarımın yanında hayvancılık ve orman işçiliği de önemli geçim kaynakları arasındadır. Sanayi yoktur. Ticaret ise son derece sınırlıdır.

Tarım

İlçede iç tüketime yönelik tarım yapılmaktadır. Toprağın yapısının çok engebeli olması nedeniyle istenilen düzeyde üretim artışı sağlanamamıştır. Genel olarak tarımsal ürün hububata dayanmakta, özellikle buğday ve arpa ekimi yapılmaktadır. 1982 yılından itibaren Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı İlçe Müdürlüğü’nce yem bitkileri ve baklagil ekimine yönelik çalışmalar başlatılmış hâlen devam etmektedir. İlçe ve köylerdeki arazi yapısının engebeli ve dağlık oluşu nedeniyle tarıma elverişli araziler sınırlıdır. Mevcut araziler meyilli bir yapıda ve küçük parçalar halindedir. Sulanan arazinin az olması sebebiyle hububat ve yem bitkileri tarımı ile hayvancılık önemli bir yer tutmaktadır.

Hayvancılık

İlçede hayvan çeşitliliği bulunmamaktadır. Hayvansal üretimden elde edilen gelir ilçe ve komşu ilçelerde değerlendirilmektedir. İlçe merkezi ve köylerdeki hayvancılık ve elde edilen hayvan ürünleri daha çok bireysel ihtiyaçları karşılamaya yöneliktir.

Ormancılık

Ormancılık ilçe için önemli olup, 2008 yılı sonu itibarıyla 17.862.027 m³ damga, 2.431.783 m³ tomruk, 1000m3 kâğıtlık odun, 523.187 m³ maden direği, 168,41 m³ yuvarlak sanayi (ibreli), 28.142 m³ yuvarlak sanayi(yapraklı), 1.595.656 m³ kâğıtlık odun, 1.104 kabuklu kâğıtlık odun, 2.972 ster lif yonga ve 859 ster yakacak odun üretimi yapılmıştır. İlçe genelinde ormancılık faaliyetleri yönünden önemli bir canlılık yoktur. Orman ürünlerinin değerlendirilebileceği herhangi bir tesis de bulunmamaktadır. Ağaç türleri olarak karaçam, sarıçam, kızılçam, meşe ve kayın bulunmaktadır.

Eğitim ve kültür

Eğitim

İlçede eğitim alanında merkezde 1 ilköğretim okulu, l spor lisesi, l genel lise, l halk eğitim merkezi ve 1 kütüphane; köylerde ise 40’ı köy, 3’ü mahalle ilkokulu olmak üzere 43 ilkokul bulunmaktadır. Köy okullarının tamamı öğrenci azlığı nedeniyle kapatılmıştır. Eğitim hizmetleri sadece merkezde bulunan okullarda yürütülmektedir.

Nüfus

YılToplamŞehirKır
2000 5.455 1.728 3.727
2007 3.407 819 2.588
2008 3.821 783 3.038
2009 3.498 783 2.715
2010 3.321 755 2.566
2011 3.270 731 2.539
2012 3.193 671 2.522
2013 3.446 673 2.773
2014 3.168 621 2.547
2014 3.168 621 2.547
2015 3.107 630 2.477
2016 3.042 582 2.460

 

 

Safranbolu

 
 
Safranbolu
İlçe
Geleneksel Safranbolu evleri

Karabük
Ülke Türkiye
İl Karabük
Coğrafi bölge Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Kaymakam Mehmet Türköz
 • Belediye başkanı Elif Köse (CHP)
Yüzölçümü
 
 • Toplam 1.013 km² (391 mil²)
Rakım 500 m (1.600 ft)
Nüfus
 (2018)
 • Toplam 67,042
 • Kır
 
51,904
 • Şehir
 
15,341
Zaman dilimi UTC+03.00 (TRS)
Posta kodu 78600
İl alan kodu 0370
İl plaka kodu 78
Resmî site
http://www.safranbolu-bld.gov.tr
UNESCO Dünya Mirası
Tür Kültürel
Kriter ii, iv, v
Belirleme 1994 (18. oturum)
Referans no. 614
Ülke  Türkiye
Bölge Avrupa ve Kuzey Amerika

Safranbolu, Karabük ilinin tarihi ve turistik bir ilçesidir. Konumu Ankara'nın 231 km kuzeyinde ve Karadeniz'in 90 km güneyindedir. Karabük ilçe merkezinin de 8 km [2] kuzeyinde bulunmaktadır. Safranbolu şehir merkezi ve Karabük il merkezi birbirine yakındır.

Ev örneklerine, Beypazarı, Göynük, Taraklı, Odunpazarı ve Osmaneli gibi Türkiye'nin birçok yerinde rastlanan Klasik Osmanlı kent mimarisini yansıtan tarihî Safranbolu evleri ile ünlü olan şehir, bu özelliği sayesinde 17 Aralık 1994 tarihinden beri Türkiye'de Dünya Miras Listesi'nde yer alan 9 kültürel varlıktan biridir ve turistik ilgi çekmektedir.[3] Safranbolu ismini, bölgede yetişen ve nadir bir bitki olan safrandan alır.

Safranbolu coğrafi konumu nedeniyle tarih boyunca idari ve ticari bir merkez olmuştur. 2010 adrese dayalı nüfus sayımına göre nüfusu 49.014'tir.

Roma İmparatorluğu'n da Paflagonya olarak adlandırılan bölgede bulunur ve birçok medeniyete ev sahipliği yapmıştır. Türkler tarafından kesin olarak alınışı 1196 yılındadır. Osmanlı zamanında 17. yüzyılda İstanbul-Sinop yolu üzerinde olması nedeniyle tarihteki en önemli dönemini yaşamıştır.

2002'de kurulan Zonguldak Karaelmas Üniversitesi'ne bağlı Fethi Toker Güzel Sanatlar ve Tasarım Fakültesi, Safranbolu Meslek Yüksek Okulu ve Safranbolu Turizm Fakültesi bulunmaktadır. Şu anda ise bu fakülteler Karabük Üniversitesi'ne bağlıdır.

 

Tarihçe

 

Şehir eski çağlarda Homeros'un İlyada destanında geçen Paflagonya bölgesinde yer almaktadır ve bilinen tarihi MÖ 3000 yıllarına kadar gider. MÖ 3000 ve 4000 tarihli tümülüsler, Safranbolu'nun insan yerleşimi açısından uzun bir tarihi olduğunu göstermektedir. Şehir Flaviopolis, Theodoropolis, Hadrianopolis, Germia ve Dadibra (Dadybra) gibi antik kasabalarla yorumlanmıştır. Bölgedeki bilinen ilk medeniyetler Hititlerin komşuları olan Gaspalar ve Zalpalardır.[4] Bölgede sırası ile Hititler, Frigler, dolaylı yoldan Lidyalılar, Persler, Helenistik Krallıklar (Pondlar), Romalılar (Bizans), Selçuklular, Çobanoğulları, Candaroğulları ve Osmanlılar egemenlik kurmuşlardır.

Şehir Selçuklular tarafından fethedildiğinde adı Dadibra idi. Safranbolu, Selçuklu Sultanı II. Kılıç Arslan'ın oğlu Muhiddin Mesut Şah tarafından 1196 tarihinde Türklerin eline geçmiştir. Muhiddin Mesut Şah, Yunan-Bizanslı nüfusa savaşmadan teslim olmaları durumunda hayatlarını koruyacağına söz vermiş fakat kayıtlara göre şehir savaşla ele geçirilmiştir. Hıristiyanlara ne olduğu hakkında bir bilgi yoktur. 1213-1280 tarihleri arasında Çobanoğulları Beyliği, 1326-1354 tarihleri arasında Candaroğulları Beyliği ve 1423 yılından sonra da Osmanlı Devleti'nin elinde bulunmuştur. Şu anki Kıranköy bölgesinde, Yunan topluluk bulunmaktaydı. Burası daha sonra merkez Yunan mahallesi olmuş ve 1923'teki nüfus değişimi bu bölgede gerçekleşmiştir.[4]

Selçukluların idaresinde şehrin adı Zalifre olmuştur ve Sinop - Kastamonu - Safranbolu - Gerede - Söğüt uç bölgesi durumuna gelmiştir. Sonraki yıllarda şehir Türkmenler ve Bizanslılar arasında birkaç defa el değiştirmiştir. 1213 ile 1280 yılları arasında kasabayı, Anadolu Selçuklu Devleti'nin uç beyliği durumundaki Kastamonu ve Sinop bölgesine yerleşmiş olan Çobanoğulları Beyliği yönetmiştir. Daha sonra Çobanoğuları Moğol İlhanlılar'a vergi vermeye başlamıştır.[5]

1326'da Candaroğulu Süleyman Paşa şehri ele geçirmiş, 1332'de Kastamonu'ya gitmekte olan İbn Battuta ve Kastamonu paşasının oğlu vali Ali Bey ile görüşmüştür. İbn Battuta'ya göre geldiğinde, Hanefi ögretisini öğretmekte olan bir medrese bulunmaktaydı. Candaroğulları Beyliği dönemiyle bölgede İslami mimari hareketlenmiştir; bu dönemde Gazi Süleyman Paşa Camii kullanılmaktaydı. Ayrıca eski bir Bizans kilisesi, iki hamam ve çeşitli çeşmeler bulunmaktaydı. Benzer bir İslami yapılanma ancak 17. yüzyılda olacaktır.[5]

 
Geleneksel Safranbolu evi.

Safranbolu 14. yüzyılın ortalarında ilk defa Osmanlı kontrolüne geçmiştir ve bu tarihten 1416'da tamamen fethedilene kadar Osmanlı Devleti ile Candaroğulları arasında bir sınır bölgesi olmuştur. Bölgeye Osmanlılar Yörükan-i Taraklı olarak bilinen çok sayıda Türkmen göçebeyi yerleştirmeye çalışmıştır ve şehrin ismi bu dönemden sonra Taraklı Borglu veya kısaca Borglu ve Borlu olarak adlandırılmıştır. 18. yüzyılın ortalarında ZağfiranPolis kullanılmaya başlanmıştır ve daha sonra 19. yüzyılın ortasında kısa bir süre için Zağfiran Benderli kullanılmıştır fakat 19. yüzyılın son çeyreğinde Zağfiran Bolu olarak değişmiştir.[5] En son olarak ise Zafranbolu ve daha sonra Safranbolu şekline dönüşmüştür.[6]

Osmanlı Devleti zamanında özellikle 17. yüzyılda İstanbul-Sinop kervan yolu üzerinde konaklama merkezi olmasıyla kültürel ve ekonomik olarak en yüksek düzeyine ulaşmıştır. Aynı devirde Osmanlı sarayı ve devlet adamları şehre önemli eserler katmıştır.

18. yüzyıldan başlayarak, III. Selim ve II. Mahmud dönemlerinde de devam eden ve 1850'den sonra artan İstanbul'a belgelenmiş göç ile Safranbolulular sarayda etkili olmaya başlamışlardır. Göçmenlerin çoğunluğu fırıncılık veya denizcilik yapmaktaydılar. Xavier de Planhol'a göre 1860'tan başlayarak Safranbolulular İstanbul'da fırıncılık konusunda tekel kurmuşlardı ve fırınlarda çalışan yaklaşık her beş kişiden üçü Safranbolu bölgesinden gelmekteydi. Büyük ihtimalle mevki sahibi ve tanınmış kişiler Safranbolu'dan akrabalarını, arkadaşlarını veya müşterilerini İstanbul'a getirmekteydiler. Planhol'a göre Safranbolu'dan İstanbul'a gelen Yunanların büyük çoğunluğu denizcilik yapmaktaydı.[7]

1939'da işletmeye alınan Karabük Demir Çelik Fabrikası ile Karabük ilgi merkezi durumuna gelmiştir ve Safranbolu 1950'lerde Anadolu'da gerçekleşen modern şehirleşmeden fazla etkilenmemiştir. Bu nedenle mimari gelenekleri, özellikle yarı ahşap, üç odalı Pontian Yunan stilinde depreme dayanıklı evleri korunmuştur.[4] UNESCO tarafından 17 Aralık 1994 tarihinde Dünya Miras Listesi'ne alınarak "Dünya Kenti" unvanını almıştır. Dünya Miras Şehirleri Organizasyonu'nun (OWHC) aktif üyesi olan Safranbolu'da 2000 yılında OWHC yönetim kurulu toplantısı düzenlenmiştir.[3]

 
 

Coğrafya ve iklim

 
Şehrin genel coğrafyası tepelik bölgelerden oluşur.
 
Safranbolu'da bulunan tümülüslerden bir tanesi.

Karadeniz Bölgesi'nde yer alan Safranbolu, il merkezinden 8 km ve denizden 65 km içerdedir. İlçe, Karabük (Merkez, Ovacık ve Eflani), Bartın (Ulus) ve Kastamonu (Araç) illeri ile çevrilidir.

Büyük bölümü ormanlık olan ve yüzölçümü 1.013 km2 olan şehir coğrafi açıdan engebeli bir bölgededir. Şehrin en alçak noktasının rakımı 300 metre iken en yüksek noktası 1.750 metre ile Sarı Çiçek Tepesidir. Şehir merkezinde ise en alçak nokta 400 metre ve en yüksek nokta 600 metre civarında olup ortalama yükselti 500 metredır.

İlçeden geçen önemli akarsulardan Araç Çayı, Soğanlı Çayı ve Ovacuma Deresi'nin yanında su miktarı az olan ve büyük kanyonlar oluşturan çok sayıda küçük derecik bulunmaktadır. Derin ve kısakanyonların yanında, büyük mağaralar ve dağ yamaçlarında bulunan mağara ağızlarından çıkan büyük çaplı sular bulunmaktadır. Tokatlı (Gümüş), Akçasu ve Bulak dereleri üç ayrı kanyon oluşturarak şehirden geçip Araç Çayı'na karışırlar. Araç Çayı ise Soğanlı Çayı ile birleşir ve Filyos Çayı'ndan Karadeniz'e ulaşır.

Safranbolu'da Uluyayla ve Sarıçiçek olmak üzere iki yayla bulunmaktadır. Şehre 50 kilometre uzaklıkta bulunan, 280 hektar ve 7 kilometre uzunluktaki Uluyayla'nın ortasında bir gölet ve içinde yeraltı nehri olan bir mağara vardır. Safranbolu'ya 8 kilometre uzaklıkta olan Sarıçiçek yaylasında ise kamp ve dağcılık yapılmaktadır. Ayrıca şehirde kanyonlar ve mağaralar bulunmaktadır. Kanyonlar grubunda Sakaralan (Yacı ) Kanyonu aşılmış ve Safranbolu Turizmine ve Doğaseverlere kazandırılmıştır. Uzunluğu 2.725 m olan Bulak (Mencilis) Mağarası'nın iki girişi bulunmaktadır ve 350 metrelik kısmı ışıklandırılmıştır. Yatay gelişmiş ve fosil Hızar Mağarası'nın büyük bir girişi vardır. Ağzıkara Mağarası ise sarkıt ve dikitleri ile dikkat çekmektedir. Konarı Köyü'nde bulunan Yarasa İni ve Karabük'te 100 Yıl Mahallesinde bulunan 100 yıl Mağarası girilebilir ve gezilebilir 1000 metrelik alanıyla Sepeleoloji Derneği'nin ölçümlemelerinin bitimi sonucu hizmete girecektir. 100 Yıl Mahallesindeki Su batan ve Çıkan mevkide doğal oluşum olarak ilgi alanı içindedir.

Karadeniz ve İç Anadolu Bölgesi iklimleri arasında bulunan Safranbolu'da yazlar sıcak, kışlar soğuk, baharlar ılık ve serin geçer. İlkbahar ve sonbahar oldukça uzundur. Özellikle son yıllarda yaz ayları kurak geçmeye başlamıştır, yağışlar ilkbahar, sonbahar ve kış aylarında olur. Yıllık yağış miktarı ortalama 500&nbspiklerde olup çevrelerinde ormanlar bulunur. Bu nedenle bölgeler arası sıcaklık farklılıkları vardır. Çarşı kısmı vadilerin yan yamaçlarında bulunur, daha ılık ve rüzgârsız olan bölge kışlık olarak kullanılır ve daha az kar yağışı olur. Yüksek kesimlerde bulunan Bağlar kısmı ise, rüzgârlara açık, yaz aylarında serin, kış aylarında karlıdır, bu nedenle yazlık olarak kullanılır.

 

Nüfus

19. yüzyılın sonlarına doğru şehrin nüfusu yaklaşık 7.500'dü. 1923'te Yunan Ortodoks nüfusun 1923 mübadelesi ile Yunanistan'a göç ettirilmesi sonucunda nüfus 5.000'e düşmüştür ve 1940'lara kadar bu şekilde kalmıştır. 1939'da Karabük Demir Çelik Fabrikası'nın açılması ile birçok zanaatkâr ve çiftçi fabrikada çalışmak için Safranbolu'yu terk etmiş ve Karabük'ün nüfusu 100.000'e çıkmıştır. Bununla birlikte, dış göçe rağmen Safranbolu'nun nüfusu 1940'lardan sonra yaklaşık 20.000'e çıkmıştır.

İlçe bağlısı olmak üzere ilçe merkezine bağlı; 1 belde, 55 köy ve ilçe merkezinde 20, Ovacuma'da 5 olmak üzere toplam 25 mahalleden oluşmaktadır.

 
YılToplamŞehirKır
1965[ 30.291 9.712 20.579
1970 32.233 12.470 19.763
1975 34.020 14.793 19.227
1980 39.464 19.440 20.024
1985 41.478 22.404 19.374
1990 42.815 24.351 18.464
2000 47.257 31.697 15.560
2007 49.821 38.334 11.487
2008 48.814 37.092 11.722
2009 51.088 39.669 11.419
2010 60.358 49.014 11.344
2011 53.201 41.954 11.247
2012 55.170 43.060 12.110
2013 58.373 42.813 15.560
2014 58.295 43.975 14.320
2015 59.800 46.360 13.440
2016 63.965 46.924 17.041
2017 65.350 48.382 16.968
2018 67.042 50.797 16.245
2019 68.440 51.559 16.881

Yönetim

 
Şehre hakim konumuyla eski hükûmet binası ve saat kulesi

19. yüzyılda Osmanlı Devleti'nin idari yapılanmasındaki reformlar sonucunda Safranbolu, Safranbolu kazasının merkezi olmuştur ve Kastamonu iline bağlanmıştır. 19. yüzyılın sonlarına doğru eski zamanlarda kale olan tepeye modern bir hükûmet binası yapılmıştır.

Osmanlı zamanında önemli bir kısmı idari olarak Kastamonu'ya bağlı olan Safranbolu Cumhuriyet döneminde Zonguldak'a bağlanmıştır.[4] Daha sonra 1937 yılına kadar Safranbolu'ya bağlı Öğlebeli Köyü'nün bir mahallesi olan, Karabük'ün 6 Haziran 1995'te il olması ile Karabük'ün bir ilçesi durumuna gelmiştir.

Safranbolu kaymakamı Gökhan Özcan'dır. İlçenin Safranbolu ve Ovacuma olmak üzere iki belediyesi bulunur. 2004 yılı seçimlerinde Safranbolu belediye başkanlığını AK Parti'den Nihat Cebeci %46.27, ve Ovacuma belediye başkanlığını DSP'den Abdullah Deniz %42.70 oyla almıştır.

İlçe yerleşim açısından üç önemli bölüme ayrılmıştır. Eski şehir olarak adlandırılan kısım, birçoğu koruma altında olan ve bazıları müze olarak kullanılan yarı ahşap üç katlı evlerin olduğu kısımdır. Resmi adı Misakı Millî olan ve halk tarafından Granköy olarak adlandırılan Kıranköy ise, 1923 mübadelesinden önce Yunan Ortodoks halkın yaşadığı bölgedir. Bağlar bölgesi ise varlıklı ailelerin yaz aylarını üzüm bağlarında ve meyve bahçelerinde geçirdiği bölgedir.1923'e kadar bağlarda Türk ve Yunanlar aileler yakın olarak yaşamaktaydılar, 1923'ten sonra eski Safranbolu'da yaşayanlar nüfus devamlı olarak bağlarda yaşamaya başlamıştır.

Ekonomi

 
48 odalı Cinci Hanı tarihteki ekonomik canlılığın bir göstergesidir, sağ üstte Cinci Hamamı ve solda Köprülü Mehmet Paşa Camii bulunmaktadır.

Osmanlı devrinde İpek yolu üzerinde olması ve üretilen malların İstanbul'da satılması Safranbolu'nun ticarette uzun yıllar etkili olmasına yardımcı olmuştur. Ticaretin yoğun olduğu bu dönemlerde Cinci Hanı ve Hamamı etkin olarak kullanılmaktaydı. Bu devirlerde üreticiler ve esnaflar lonca sistemi ile örgütlenmişlerdi.

Çok kültürlü, çok etnik ve çok dinli bir bölge olan Safranbolu eski zamanlarda önemli yollardan uzak olması nedeniyle Anadolu deri endüstrisinin önemli merkezlerinden biri değildi, fakat bölgesinde dericilik açısından önemli bir yere sahipti. Dericilik tarım ve kerestecilikten sonra üçüncü sırada gelmekteydi.

1940'larda Karabük Demir Çelik Fabrikası'nın kurulması ile Safranbolu, ekonomideki eski gücünü kaybetmeye başlamıştır. İşgücünun fabrikaya yönelmesinden, dericilik gibi üretim sektörleri ve üzümcülük, safran üretimi gibi tarımsal ve hayvansal üretim de etkilenmiştir. 1970'lerden sonra şehrin ekonomisi turizm ile tekrar canlanmaya başlamıştır.

Tarımsal açıdan ormancılık ve tahıl ekimi başta gelir. Hayvancılık ise temel olarak büyükbaş hayvancılık konusunda yapılmaktadır.

2004 yılı kayıtlarına göre; 1855 gelir vergisi mükellefi, 934 adet basit usul ticari kazanç, 218 adet kurumlar vergisi, 3007 vergi mükellefi bulunmaktadır. 2005 yılı itibarıyla ilçede tahakkuk eden vergi 17.393.507,75 YTL ve tahsil edilen vergi 13.971.967,41 YTL'dir. Ticaret ve Sanayi Odası'na kayıtlı 365 şahıs firması, 38 anonim şirket, 2 kolektif şirket, 1 komandit şirket, 1 adi şirket, 139 limited şirket, 42 adi ortaklık, 6 tüketim kooperatifi, 23 kalkınma kooperatifi, 85 yapı kooperatifi olmak üzere toplam 702 işletme bulunmaktadır.

Eğitim

Safranbolu'da 451 öğrencinin eğitim gördüğü iki tane bağımsız okul öncesi eğitim kurumu vardır. 11'i merkezde, 5'i köylerde olmak üzere 5.229 öğrencinin eğitim gördüğü 16 ilköğretim okulu bulunmaktadır. 1.981 öğrencinin eğitim gördüğü 9 tane ortaöğretim kurumu bulunmaktadır. 2002 yılında kurulan Karabük Üniversitesi'ne bağlı Fethi Toker Güzel Sanatlar ve Tasarım Fakültesi'nin yanında bir de Meslek Yüksek Okulu bulunmaktadır. Bu iki öğretim kurumu kentin dinamik yapısını ayakta tutmaktadır. 2005-2006 öğretim yılında Fethi Toker Güzel Sanatlar ve Tasarım Fakültesi'nde 77 ve Safranbolu Meslek Yüksek Okulu'nda 1.839 öğrenci eğitim almıştır, ayrıca 2011 yılında Safranbolu Turizm Fakültesi kurulmuştur.

Şehirde Safranbolu ve Ovacuma halk kütüphaneleri bulunmaktadır. Safranbolu İlçe Halk Kütüphanesi 1981'de yapılmıştır ve 23 Nisan 1982'de açılmıştır. Ayrıca Safranbolu Kütüphanesine bağlı olarak 12 Aralık 2002 tarihinde Ovacuma Belde Halk Kütüphanesi açılmıştır.

Kültür

Tarihi Safranbolu Şehri
UNESCO Dünya Mirası
 
Konum  Türkiye
Kriter Kültürel: ii, iv, v
Referans 614
Tescil 1994 (18. oturum)
Bölge Avrupa ve Kuzey Amerika
 
Geleneksel Safranbolu evi
 
Hıdırlık'ta bulunan Hasan Paşa Türbesi

Safranbolu'nun ünlü evleri 18. ve 19. yüzyıl Türk toplumunun geçmişini, kültürünü, ekonomisini, teknolojisini ve yaşama biçimini yansıtan mimarlık bilgisi ile yapılmıştır. Şehirde bulunan yaklaşık 2.000 geleneksel yapıdan 1.008 adeti tescil edilmiş ve yasal koruma altına alınmıştır.

19. yüzyılın sonunda 28 cami, 2 Yunan Ortodoks kilisesi, 13 tekke (Nakşibendiye ve Halvetiye), 2 kütüphane, 2937 öğrencinin eğitim gördüğü 191 okul, 12 medrese, 8 Yunan okulu, 1 telgraf istasyonu, 24 han, 11 hamam, 940 dükkân ve fakirler ve daha çok eski askerler ve akrabaları olan sifilitik hastalar için 1 hastane bulunmaktaydı.

Yaklaşık 3000 yıllık tarihi geçmişinde pek çok uygarlığın yaşadığı şehirde önemli kültürel zenginlikler vardır. Özellikle Osmanlı döneminden kalma han, hamam, cami, çeşme, köprü ve konaklar ziyaretçilerin ilgisini çekmektedir.

UNESCO'nun 17 Aralık 1994'te Dünya Miras Listesi'ne aldığı Safranbolu, Türkiye'de bulunan yaklaşık 50.000 korunması gerekli kültür ve tabiat varlığının 1.125'ini barındırır. Bu nedenle, müze kent durumundadır.

Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu'nun 1975 yılında şehri kentsel sit alanı ilan etmesi akademik çevrelerin ilgisini çekmiş ve bu ilgi zamanla Türkiye dışına da taşmıştır. Turistlerin ilgisi ile 90'ların başından itibaren küçük ve orta ölçekli turistik tesislerin oluşumu başlamıştır ve bu sayede terk edilen konaklar otel ve lokanta gibi yapılara dönüşmüş, anıtsal eserler restore edilmeye başlanmış ve unutulmakta olan el sanatları tekrar canlanmıştır.

Dünya Kültür Mirasına dahil olup sit alanı ilan edilen eski şehir merkezinde 1.008 adet tarihi eser tescil edilmiştir. Bunlar; 1 özel müze, 25 cami, 5 türbe, 8 tarihi çeşme, 5 hamam, 3 han, 1 tarihî saat kulesi, 1 güneş saati ile yüzlerce ev ve konaktır. Bunların dışında höyükler, tarihî köprüler ve kaya mezarları da bulunmaktadır.

Safranbolu'da her yıl Ağustos ayının ikinci haftasında Uluyayla Şenlikleri, Eylül ayında da Altın Safran Belgesel Film Festivali düzenlenmektedir.

Safranbolu Motosiklet Festivali ilk olarak 2015 yılının Mayıs ayında gerçekleştirildi.

Belediye

Safranbolu ilçesinde belediye teşkilatı ilk kez 1923 yılında cumhuriyet ile birlikte kurulmuştur. Seçildikleri yıllara göre belediye başkanları ve siyasi partileri:

2019 - Elif Köse CHP

2017 - Dr. Fatih Ürkmezer (Kaymakam - Kayyum)

2009 - Necdet Aksoy AK Parti
2004 - Nihat Cebeci AK Parti
2002 - Nihat Cebeci (Belediye Başkan Vekili)
1999 - Mehmet Ceylan FP
1994 - Mustafa Eren DYP
1989 - Mustafa Eren

Kardeş şehir

  • Bolgar, Spassky Bölgesi, Tataristan Cumhuriyeti 
  •  Skydra, Yunanistan
  • Oş, Kırgızistan
  • Ohri, Makedonya
  •  Skydra, Yunanistan

 

 

 

 

 

Yenice, Karabük

 
 
Yenice
İlçe
İlçeden görünüm (2011)

Türkiye'de bulunduğu yer
Ülke Türkiye
İl Karabük
Coğrafi bölge Karadeniz Bölgesi
İdare
 • Kaymakam Yasin Erdem 
 • Belediye başkanı Zeki Çaylı (MHP) 
Yüzölçümü
 
 • Toplam 619 km² (238 mil²)
Rakım 140 m (450 ft)
Nüfus
 (2018)
 • Toplam 21,625
 • Kır
 
-
 • Şehir
 
-
Zaman dilimi UTC+03.00 (TRS)
İl alan kodu 0370
İl plaka kodu 78
Resmî site
http://www.yenice.gov.tr/
http://www.karabukyenice.bel.tr/

Yenice, Karabük'ün bir ilçesidir.

 

Coğrafya

İlçe coğrafi yapısı gereği çok engebeli araziye ve çok yoğun ormanlık alanlara sahiptir. İlçe merkezinin ortasından Filyos Çayı ve İncedere Çayı geçmektedir. Ormanlarında standartların çok üzerinde boy ve çapa ulaşmış anıt ağaçlar ve çok miktarda ağaç türü bulunmaktadır. Ayrıca "orman denizi" denilen içinde hiçbir yerleşim yeri olmayan kesintisiz ormanlara sahiptir.

Nüfus

2007 adrese dayalı nüfus sayımına göre yoğun miktarda göç vermiş olduğu anlaşılan ilçenin merkez nüfusu 9.897, toplam nüfusu ise 23.342 kişidir. ilçe merkezinde 11 mahallesi olup, 1 beldesi ve 33 köyü bulunmaktadır.

İlçe 1990'lı yıllardan sonra özelleştirmeler ile birlikte iş imkânlarının azalması ve yeni yatırımların yapılmaması nedeniyle yoğun olarak göç vermektedir. İlçe merkezinin nüfusu yaz aylarında daha bağını koparmamış yurt dışından ve diğer şehirlerden gelen Yeniceliler nedeniyle yoğun olur. yenice çoğunlukla ağaçlarıyla bilinir.

YılToplamŞehirKır
2000 26.951 11.228 15.723
2007 23.342 9.897 13.445
2008 23.744 9.884 13.860
2009 23.009 9.772 13.237
2010 22.632 9.586 13.046
2011 22.156 9.348 12.808
2012 21.539 9.307 12.232
2013 21.671 9.558 12.113
2014 20.750 9.350 11.400
2014 20.750 9.350 11.400
2015 20.421 9.396 11.025
2016 20.186 9.330 10.856

 

Alt kategoriler

Toplam 6 alt kategoriden 6 tanesi burada bulunmaktadır.

► Karabük ilinin ilçeleri‎ (6 K, 1 M)

*

  • ► Karabük merkez‎ (1 K, 1 M)

E

  • ► Eflani‎ (2 K, 2 M)
  • ► Eskipazar‎ (3 K, 2 M)

O

  • ► Ovacık (Karabük)‎ (2 K, 1 M)

S

  • ► Safranbolu‎ (4 K, 6 M)

Y

  • ► Yenice, Karabük‎ (1 K, 2 M)

 

 

Kaynak :wikipedia.org


Bu haber 321 kez okundu.

                                                   7 + 3 = ?

HAVA DURUMU

ANKARA

SON YORUMLAR

Haber Scripti V5 © 2020 | İzinsiz ve Kaynak gösterilmeden kullanılamaz

Espower Bilisim